» Haberin Devamı...

TÜRKİYE’NİN HALI İHRACAT VE İTHALAT DEĞERLERİ

“Türklerin bularak geliştirdiği ve dünyaya tanıttığı bir sanat olan halıcılık, yarattığı istihdam kapasitesi, ihracat potansiyeli ve turizm sektörüne olan katkısı nedeniyle ekonomiye önemli katkıları olan bir sektördür. Dünyadaki önemli halı üreticilerden biri olan Türkiye, her geçen yıl artan ihracat potansiyeli ile dünyadaki pazar payını genişletmektedir.”

 

İGEME tarafından hazırlanan bu raporda Türkiye’deki halı sektörünün bugünkü durumu, üretimi, tüketimi ve dış ticareti incelenmiştir.

 

ÜRETİM VE İHRACAT

Ülkemizdeki el ve makina halısı üretim rakamlarına yönelik güncel bir veri bulunmamakla beraber Türkiye’deki el halısı üretiminin 2002 yılında 2,4 milyon m2 ve el halısı talebinin ise 2,2 milyon m2 olduğu tahmin edilmektedir. İç talep turistik bölgelerdeki yabancı turistlere yapılan satışları da kapsamaktadır. Bununla birlikte, el halısı ihracat miktar verilerine bakıldığında el halısı ve kilim üretiminin öngörülenden daha fazla olduğu ortaya çıkmaktadır.

Türkiye’de ki toplam makina halısı üretim kapasitesinin 180 milyon m2 olduğu tahmin edilmektedir. 2002 yılında makina halısı üretiminin 49,7 milyon m2 talebinin ise 11,2 milyon m2 olduğu öngörülmüştür. İhracat miktar değerlerine bakıldığında söz konusu üretim verilerinin ihracat miktar verilerinin gerisinde kaldığı görülmektedir. Örneğin; 2002 yılında 50 milyon m2 makina halısı üretimi tahmin edilmesine rağmen aynı yıl 62 milyon m2 makina halısı ihracatı gerçekleştirilmiştir. İhracat miktar değerlerine bakıldığında sektördeki üretimin tahmin edilenden çok daha fazla olduğu ortaya çıkmaktadır. Tahmini üretim rakamları ile ihracat miktar değerleri arasındaki uyumsuzluğun sektördeki kayıt dışı üretimden kaynaklandığı düşünülmektedir.

Türkiye, 2005 yılının ilk 9 ayı itibariyle toplam 451.709.423 dolarlık halı ihracatı gerçekleştirmiştir.

2003 yılında 381.036.403 dolar olan bu rakam 2004 yılında büyük bir artış göstererek 517.543.422 dolara yükselmiştir.

Ülkemizin turistik bölgelerinde yabancı turistlere önemli oranda halı satışı yapılmaktadır. Turistlere satılan el dokuması halı ve kilimlerin değerinin 1-1,5 milyar dolar arasında olduğu tahmin edilmektedir.

İklim şartları nedeniyle Karadeniz Bölgesi dışında hemen hemen Türkiye’nin tüm bölgelerinde dokunmakta olan el halısı ve kilimler, dünya piyasalarında refah seviyesi yüksek batılı ülkelere yapılmaktadır. En fazla ihracat yapılan ülkeler sırasıyla Almanya, ABD, Japonya, İtalya, İspanya ve İngiltere’dir. Bunlar dışında Türk halıları Suudi Arabistan, Fransa, Lübnan, Yunanistan, Portekiz, Norveç, Kanada ve Hollanda gibi ülkelere de ihraç edilmektedir. Türkiye, 2004 yılında toplam 112.255.952 ve 2005 yılı Ocak-Eylül döneminde ise 83.755.647 dolarlık el halısı ihracatı gerçekleştirmiştir.

Kilim ihracatı toplam el halısı ve kilim ihracatının %12’sini oluşturmaktadır. 2004 yılında 12,6 milyon dolarlık ihracat gerçekleştirilmiştir. 2004 yılı verilerine göre en fazla kilim ihracatı yapılan ülkeler sırasıyla Suudi Arabistan (%24), İtalya (%13), Almanya (%13) ve A.B.D. (%9)’dur.

 

Hindistan, Nepal ve Çin gibi işçilik maliyetlerinin az olduğu ülkeler, Türkiye’nin üretimdeki en büyük rakipleridir. Bu nedenle el halısı ve kilim ihracatında yaşanan azalma ülkeler bazında da açıkça görülmektedir.

Makine halısı ihracatında el halısı ihracatının aksine sürekli bir artış söz konusudur. Buna göre Türkiye 2004 yılında 57.868.624 Dolar ile en fazla ihracatı Suudi Arabistan’a yapmıştır. Bunu sırasıyla 30.808.290 dolar ile USA, 30.671.212 dolar ile Irak ve 20.783.660 dolar ile Rusya Federasyonu takip etmektedir. Türkiye 2004 yılı itibariyle toplam 405.287.470 dolarlık ihracat gerçekleştirmiştir. Bu rakamlar 2005 yılı ilk 9 ay itibariyle toplam 367.953.776 dolardır.

 

İTHALAT

Türkiye’deki halı ithalatının %37’sini tafting halıları, %35’ini el halıları, %20’sini dokuma halılar ve %3.5’ini keçe halılar oluşturmaktadır. Halı sanayi ülkemizin dış ticaret fazlası veren sektörlerinden birisidir. 2004 yılında halı sektörü 403 milyon dolar ticaret fazlası vermiştir.

Türkiye’nin el halısı ithalatında en çok paya sahip ülkeler sırasıyla %42 ile Çin, %16 ile Hindistan, %14,2 Pakistan, %11 Nepal, ve %6,3 ile İran’dır. Bu ülkeler dünya piyasalarında bu sektörde en büyük rakiplerimizdir. En fazla kilim ithalatı yaptığımız ülke %86 pay ile Hindistan’dır.

1990’lı yıllarda toplam halı ithalatı içinde makina halısının payı %94 iken 2004 yılında bu oran %59’a düşmüştür.

 

 

 » Ana Sayfa